"Fiyatı çok uygun" ilanların arkasında ne olabilir? 8 uyarı işareti

Aynı mahalledeki benzer dairelerden belirgin şekilde ucuz bir ilan gördünüz. İlk tepki heyecandır: “Bunu kaçırmamalıyım!” Ama emlakta fiyatı çok uygun ilanların bir kısmının arkasında hukuki, teknik ya da düpedüz dolandırıcılıkla ilgili bir sorun olabilir. Gerçek fırsatları ayırt etmenin yolu, heyecanı bir kenara bırakıp birkaç basit kontrol yapmaktır.

Aşağıdaki 8 uyarı işaretinden bir veya birkaçını görüyorsanız, kapora vermeden önce mutlaka durup araştırın.

1. Satıcı evi göstermeden ödeme istiyor

“Çok talep var, önce kaporayı yatırın, sonra gezdiririm” cümlesi en net uyarı işaretidir. Gerçek bir satıcı, evi görmeden para istemez. Hiçbir koşulda görmediğiniz bir ev için ödeme yapmayın.

2. Tapu bilgisi paylaşılmıyor

Ada, parsel ve bağımsız bölüm numarası istendiğinde konuyu değiştiren, “tapuda görürsünüz” diyen satıcıya karşı temkinli olun. Bu bilgilerle tapu kaydını, malikin kim olduğunu ve üzerindeki takyidatları önceden kontrol edebilirsiniz. Sözlükteki tapu kaydı sorgulama maddesi bu konuda yol gösterir.

3. Satıcı ile tapu maliki farklı kişi

İlanı veren kişi ev sahibi değilse, malikten yazılı yetkisi ya da noter onaylı vekaletnamesi olmalıdır. Vekaletnamenin kapsamını ve güncelliğini kontrol edin; şüpheli bir durumda malikle doğrudan görüşmek isteyin.

4. Tapuda haciz, ipotek veya şerh var

Bazı evler, üzerindeki haciz ya da ipotek nedeniyle hızlı satılmak istendiği için ucuzdur. Bu durum her zaman sorun değildir; ama borcun satış günü nasıl kapatılacağı netleşmeden işlem yapmak ciddi risk taşır. Aile konutu şerhi veya ihtiyati tedbir gibi kayıtlar da satışı engelleyebilir.

5. Yapı kullanma izni (iskan) yok veya kaçak kat

Kaçak eklenmiş bir çatı katı, iskanı olmayan bir bina ya da projeye aykırı yapılmış bir daire, fiyatın düşük olmasının sebebi olabilir. Bu tür evlerde kredi kullanmak zorlaşabilir, ileride yıkım ya da para cezası riski doğabilir. Belediyeden yapı ruhsatı ve iskan durumunu sorun.

6. Fotoğraflar başka ilanlardan alınmış gibi

Aşırı profesyonel, katalog tadında ya da farklı mevsimlerde çekilmiş tutarsız fotoğraflar dikkat çekmeli. Aynı fotoğrafların farklı şehirlerdeki başka ilanlarda da kullanıldığı görülebilir. Gezmeden karar vermeyin; mümkünse fotoğraflardaki detayları yerinde karşılaştırın.

7. Sürekli acele ettiriliyorsunuz

“Bugün kapora vermezseniz başkasına satacağım”, “Yarın fiyat artıyor” gibi baskılar, düşünmenizi engellemeye yöneliktir. Gerçek bir satıcı, birkaç günlük araştırma süresine genelde anlayış gösterir. Baskı arttıkça siz yavaşlayın.

8. Ödeme alışılmadık bir yolla isteniyor

Kaporanın üçüncü bir kişinin hesabına, yurt dışı hesaba ya da nakit olarak istenmesi ciddi bir uyarıdır. Ödemeyi her zaman tapu malikinin hesabına, açıklamasıyla birlikte yapın ve yazılı bir kapora sözleşmesi imzalayın. Kapora ile ilgili temel kavramlar için sözlükteki kapora maddesine bakabilirsiniz.

Gerçek fırsatı nasıl ayırt edersiniz?

Her ucuz ilan sorunlu değildir. Mirasçılar arasında hızlı paylaşım, şehir değiştirme, acil nakit ihtiyacı gibi gerçek sebepler de fiyatı düşürebilir. Farkı anlamak için şu adımları izleyin:

• Fiyatı aynı bölgedeki benzer ilanlarla kıyaslayın; daire ilanlarında filtreleri kullanarak emsal bir aralık belirleyin.
• Satıcıya ucuzluğun nedenini açıkça sorun; mantıklı ve tutarlı bir cevap bekleyin.
• Tapu kaydını, iskan durumunu ve borç kayıtlarını belgeyle doğrulayın.
• Gerekirse bir ekspertiz ya da değerleme raporu aldırın.

Örneğin 3+1 bir dairenin bölgedeki benzerlerinden belirgin şekilde ucuz olması, binanın riskli yapı olarak tespit edilmiş olmasından kaynaklanıyor olabilir. Bu bilgi ilanda yazmayabilir, ama doğru soruyu sorarsanız ortaya çıkar.

Kısaca

• Evi görmeden ve tapu bilgisini doğrulamadan ödeme yapmayın.
• Satıcı ile malik farklıysa yetki belgesini kontrol edin.
• Haciz, ipotek, şerh ve iskan durumunu belgeyle öğrenin.
• Acele ettirme ve alışılmadık ödeme talepleri ciddi uyarılardır.
• Ucuzluğun mantıklı bir nedeni yoksa vazgeçmeyi bilin.

Aradığınız evi tarif edip talebinizi yayınlarsanız, ilan sahipleri size ulaşır ve siz de karşılaştırma yapacak zaman kazanırsınız. Unutmayın: Acele, emlakta en pahalı alışkanlıktır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kendi durumunuz için Tapu Müdürlüğü, belediye veya bir avukattan destek alın.